gençliğinde herkesin bir kere çalmaya çalıştığı müzik aletidir(tabi ki istisnalar kaideyi bozmaz). sıcak yaz gecelerinde kumsalda çalınma zorunluluğu(!) da vardır tabi.
"insan sevdiğini öldürebilir sadece" teorisinin saçmalığını benim için aniden yokeden bir olay yaşadığım, canına kastettiğim ve sanırım beni asla affedemeyecek olan eski dostum.
tar, dütar, sitar, gitar şeklinde gelişen olaylar çerçevesinde bir türk musiki aleti olduğunu şehmus okur yabancı bir kaynaktan tüm sınıfa tanıntlamıştı.
bir şevkle cam güzeli ile aldığımız ve öğrenmek için kursa gittiğimiz, kursta gülmekten bir hal olduğumuz ve sonunda bir bodrum katına bıraktığımız eşya.
hitit gitarı, gitar tipi entrümanlar içerisinde en eski olarak bilinenidir. gitar çalan insan oymalı kaya, anadolu medeniyetleri müzesindedir. yaklaşık 3300 yıl (m.ö. 1400) öncesine ait olan bu kaya, alacahöyük civarındaki kazılarda çıkmıştır. dikkat edildiğinde gitarın sapındaki perdeler olduğu gibi fark edilir.gitarın şekli bugünki klasik gitarın formuna oldukça benzemektedir. aynı zamanlarda mısır'dada uzun saplı lut'lar vardı. tarihi bilgileri karşılaştırdığımızda; o çağlarda hitit'ler ile mısır'lıların sıkı ilişkiler içerisinde olduğunu görürüz.
arkeolojik bilgiler ışığında incelemeler sürdürüldüğünde m.ö. 400 yıllarında akdeniz kıyılarında akdeniz kıyılarında gitara benzeyen enstrümanlara rastlanır. grekler ve romalılarda da çok miktarda görülen bu enstrümanlar bugümkü gitar tekniğine benzer şekillerde çalınıyordu.
m.s. 1500 yıllarında ''vihuela'' denilen bir enstrüman iber yarımada'sında oluşmuştur. birçok değişik tipleri olmasına rağmen en yaygın olanı altı çift telli olanıdır. çift olan teller unison yada oktavlara akord edilirdi. bu çağda polifonik müzik önem kazanmış , birçok müzisyen kontrpuantal müzik yazmıştır.
barak çağ'ın başladığı zamanlarda italya'da oluşan italyan gitar tipi bugün kullanılan gitarlara çok daha fazla benziyordu. delik bugünün gitarınki gibi olup; tamamen açıktı. perdeler deliğe kadar ızanıyordu. genellikle beş çift tel kullanılırdı. bu gitarların , bir tek; beş çift telli olanlarıda vardı.
bu gün kullanılan modern gitar'ı ilk yapan kişi ispanya'nın almeria bölgesinden antonio torres jurado'dur. torres bo tipteki ilk gitarını 1863 yılında yapmış ve modern gitarın gelişmesinde en önemli adımı atmıştır. geliştirdiği 650 mm tel uzunluğu o kadar önemli bir karar idi ki; daha sonra bu tel boyu standart uzunluk olarak kullanıldı.
modern gitar bir ''8'' şekline benzetebiliriz. gövde ile saptaki köprü arası tel uzunluğunun yarısı olup, bir oktavdır. 12 perde vardır. gitarın gövdesinin ön tarafındaki ''ses tablası'' da denilen ahşap kısım çam ağacından yapılır. çam cinslerinden sedir yada ladin olabilir. gövdenin yan ve arka kısımları gül ağacından yapılır. sapının ön kısmı çok sert bir ağaç olan abonaz'dan; arka kısmı ise maun ağacından yapılır.
klasik gitarda diğer bir çok enstrümanlardan farklı olarak ses direk olarak parmak uçlarının teller ile irtibatından elde edilir.yaklaşık üçbuçuk oktavdır. kontrpuantal pasajlar tam armoni ve altı notaya kadar varan akorlar elde etmeye uygundur.
çağımızda gitarla ilgili araştırmalar süratle çoğalmakta ve birçok ünlü gitar yapımcıları çok güzel enstrümanlar üretmektedir. 640 mm. ile 664 mm. tel boyları arasında değişen gitar tipleri çok değişik ve ilginç sonuçlar vermektedir. zorukla elde edilen bu tip çok güzel gitarların bakımı ayrı bir özen ister. gitar ani ve büyük sıcaklık farklarından korunmalıdır. havadaki nem oranına göre dikkat edilmediği takdirde çatlaklar yada birleşim yerlerinden açılmalar oluşabilir. kuru bir iklim çatlak oluşmasına, tellerin yükselmesine ( tellerin saptan uzaklaşmasına ) neden olabilir. bu gibi durumlarda nemlendirici kullanılmalıdır. gitar için ideal olan nem oranı %55-%75' dir.....
acayip bir enstrüman. duygusal bağ kurduğunuzda hayatınızın merkezine yerleşiverir(kedi gibi). müziğe başlamak için de oldukça uygun (fiyat-performans*). ve genelde yurdum insanının bağlamadan sonra en çok tercih ettiği enstrümandır.(bu yüzden on gruptan dokuzuna deli gibi davulcu aranmaktadır).
elektosu pek bi şahanedir. hele ki gibson les paul ise... *
ses zenginliği olarak dünyanın en iyi müzik aletlerinden biridir ne kadar ülkemizde sahil gitaristleri olarak adlandırılan 3 akor gitaristler sayıca fazla olsa da bu işi hakkıyla yapan sağlam müzisyen denilebilecek kişiler de mevcuttur.
tek başına konser verilebilecek nadir enstrumanlardandır. ispanyollar ne demiş;bir gitardan daha iyi müzik yapılacak şey iki gitardır. çalmayı bilenler bu aletin değerini bilmeli.
çalan bir arkadaşınızdan rica edin, kendisi yumuşak yumuşak çalarken siz kulaklarınızı tıkayıp, gitar sapının kafa kısmını -yani en uç noktasını- hafifçe ısırın. güzelim gitarda kalıcı izler bırakmadan dişlerinizi yalnızca deydirmeniz yeterli olacaktır. kulaklarınız tıkalı olduğu halde kemikleriniz boyunca iletilen sesin kalitesine şaşıracaksınız
insanın gerçekten canyoldaşı konumuna gelebilen müzik aleti. herşeyden evvel o gelebilmektedir kimi zaman, "fenderci hareket"i algılayamayanlar daha sonra gitarlarıyla başbaşa kaldıklarında gitarla insan arasındaki o tuhaf bağı hissedip, bu bağa saygı duyarlar.
işin teknik terimine girme gereği hiç duymuyorum...google'da gitar nedir diye aratmakla bulunabilecek bir tanımdır bu. aslında gitar manevi birşeydir. tabi ki bu gitarı çalan kişinin gitarı niye çaldığı neden çaldığına bağlıdır. kız tavlamak , can sıkıntısı ve ya bir anlık gazla alınan gitarlar duvar süsüdür. başka bir açıklaması olamaz. fakat gitar hakeden için nedir diye sormak lazım...
gitar duyguları anlatmaya yarayan bir araçtır. yanlış. en azından bana göre yanlış. hem de külliyen. duyguları anlatmak için bir araç olarak kullanmaktan çok duygularımızı paylaşırız gitarımızla. araç değildir. duygularımızın ilk şahididir. fiyatı, modeli, kalitesi, özellikleri ne olursa olsun; bizim yeteneğimiz, tekniğimiz, bilgimiz ne olursa olsun. gitarı gerçekten anlayan bir insan çalmadan önce başlamıştır anlamaya. her duyduğu gitar tınısı onu hoşnut eder. o ses büyüler onu. tıpkı aşık olduğun bir kişiyi delice istemek gibi gitar ister bünye. ve büyük gün gelir. yürekten diliyorum ki gitardın sesinden her büyülenen için gelsin bu gün. herkesin imkanı olsun. gitar alınır. o gece insanın gözüne uyku girmez. hiçbirşey çalamaz kişi. ama eline alır saatlerce. çünkü o an birşeyler paylaşmaya başlamıştır.
zaman geçer. gitar artık hava, su gibi olmuştur. okuldan eve gelinir gelinmez okul üniforması çıkarılmadan ilgilenilen bir sevgili olmuştur. dersleri aksatır düşüncesine sahip ailelere hiçbir aksi cevap vermemiş bir çocuk gitarı için verir. gitarı bir yere çarptığında kendi içi acır. hergün gitarını özenle temizleyen kişi belki dişlerini haftada bir fırçalıyordur kimbilir. kişinin parmakları gitar hayatına girdikten sonra çok daha değerli olur. çok daha özenir insan parmaklarına. yeteneklerini insanlara göstermek için gitarın yaptığı büyüklüğü kimse yapamaz. en kötü gününde eline gitar alır insan. kendisiyle beraber onu da ağlatır. en neşeli gününde kahkalarına gitarı eşlik eder. herzaman sırlar taşır. insan çaldığı her melodide yaşadıklarını, aşklarını, hayatını anlatır ona. nankör denir gitar için. bırakınca gerilersin o da seni bırakır denir. hayır. sadece her en yakın dost gibi ilgini bir anda kesince bozulur, üzülür. fakat sen ne kadar seviyorsan en az o da seni o kadar seviyordur. tekrar ilgi gösterdiğinde o da sana eskisi gibi yakınlaşır. hergün büyüyen bir dostluktur bu aşktır. kimi zaman neler için bir kenara atılmıştır insan hayatında. okul için , öss için , kimilerinde aile için, kimilerinde ise sevgili için. sadece üzülür..hiçbir zaman küsmez. elbet her kucak açışınızda kucağınızda tekrar yerini alacaktır. insanın hayatına neler girmiş çıkmıştır onunla beraber. her zaman dinlemiştir. insanlara duygularınızı dinelttirmiştir. ortak olmuştur her derdinize. yeni insanlar kazandırmıştır sadece gitarın anlamını bilen kişilerin konuştuğu ortak bir dili konuşacağınız. aynı dili konuşup anlaşamayan insanlar sahnede inanılmaz uyum içerisinde olmuşlardır. bu ortak dili konuşan her insan anlaşabilir çünkü. her insan için ilk gitarının değeri çok büyüktür. fakat hiçbir gitar kıskanç değildir. üzerine bir kuma geldiği zaman üzülmez. çünkü onun da yeri olduğunu bilir insanın kalbinde.
kısacası müziğe gitarına aşık bir gitarcının hisleridir bunlar. gitarı da tam anlamıyla bir ayna gibi davranır.
sırf bu sebeple ilk gitarım bana bunları hissettiren, müziği keşfetmemi sağlayan canım gibi sevdiğim bir abimde durur. kalite olarak tamamen 3.sınıf bir gitar olarak nitelendirilir ama onu çok seviyorum. hayatıma giren bütün gitarlarımı delicesine sevdiğim gibi...
edit : bitirken unutmuşum. bana böyle güzel şeyler hissettirdiğin ve gecenin bu saatinde yalnızlığımı paylaştığın için sağol. iyi ki varsın...
